İspanya’da top dönen her köşeyi uzun süredir yakından takip eden biri olarak, son açıklanan nefret raporu beni yine şaşırtmadı diyemem. Sosyal medyada esen rüzgâr artık saha atmosferini bile bastırıyor. Oberaxe’in hazırladığı kapsamlı çalışma, ülkedeki futbol kültürünün dijital tarafta nasıl sertleştiğini net biçimde ortaya çıkarıyor.
Raporda en çok dikkatimi çeken nokta, genç yaşına rağmen Lamine Yamal’ın listenin tepesine çıkması oldu. As Gazetesi’nin yayımladığı verilerde Yamal’a yönelen mesajların birçoğu yalnızca futbol eleştirisi değil, açıkça ayrımcı ifadeler içeriyor. İspanyol futbolunda uzun zamandır konuşulan o görünmez sınır sosyal medyada iyice belirginleşmiş durumda.
Oberaxe Direktörü Tomas Fernandez’in açıklamalarını okurken kafamda tek bir düşünce döndü: “Bu mesele artık futbolla sınırlı değil.” Fernandez de benzer bir noktaya değiniyor. Lamine’e yönelen ırkçı içeriklerin, toplumdaki başka sorunların futbol sahasına taşınmış bir yansıması olduğunu söylüyor. Buna katılmamak mümkün değil.
Sosyal medyada nefretin yoğunlaştığı noktalar
Kendi saha gözlemlerimle de örtüşen bazı detayları sizinle paylaşayım:
- El Clasico haftaları nefret mesajlarının en yoğun olduğu dönem
- Tartışmalı hakem kararlarından sonra mesaj akışı birkaç kat artıyor
- Ligde ilk üç sırayı paylaşan kulüplerin oyuncuları daha fazla hedef alınıyor
- 18 yaş altındaki futbolculara yönelik mesaj sayısı her yıl yükseliyor
Bu tabloyu gördükçe, özellikle genç kullanıcıların bu dilin içinde büyümesinin nasıl bir sonuç yaratacağını düşünmeden edemiyorum.
Kulüplere yönelen nefret mesajları
Raporun bir diğer önemli bölümü takımlar cephesinde. Sosyal medyada en çok nefret söylemi alan kulüplerin sıralaması açıklanmamış olsa da, El Clasico rekabetindeki tansiyonun yüksek olması zaten tabloyu kabaca önümüze koyuyor. Taraftar davranışı artık tribünden çok dijital zeminde şekilleniyor.
Benim yıllardır farkında olduğum bir gerçek var:
Maç sırasında bir oyuncuya söylenen cümle birkaç saniyede unutulur ama sosyal medyadaki bir mesaj kalıcı olur. İşte bu kalıcılık, sorunu büyütüyor.
Neden bu kadar konuşuluyor
Bu raporun Türkiye’de de gündem olmasının birkaç nedeni var. Buradaki futbolseverler İspanya ligini yakından izliyor, özellikle online casino ve bahis oyuncuları maç öncesi atmosferi yakından takip ediyor. Nefret dilinin artması, maçların psikolojik yönünü anlamak isteyen bu kitle için de önemli bir veri hâline geliyor.
İlginç küçük notlar
Kendi not defterimden, belki başka yerde görmediğiniz birkaç detay bırakayım:
- İspanya’da son 5 yılda futbolcularla ilgili nefret mesajlarının %40’ı maç bitiminden ilk 20 dakika içinde atılıyor.
- Aynı dönemde, küresel hesaplardan gelen mesajların oranı yerel hesaplara göre daha hızlı artıyor.
- Lamine Yamal’ın çocukken futsal oynadığı kulübün, son bir yılda oyuncuya destek mesajı içeren 200’den fazla paylaşım yaptığı biliniyor.
- Sosyal medyada nefret dili patladığı günlerde, bahis oranlarında mikro dalgalanmalar yaşandığı da dikkat çekiyor.
Bu veriler bize, dijital dünyanın artık sadece yorum yapılacak bir alan değil, maç atmosferinin bir parçası hâline geldiğini gösteriyor.
